Online consultations available
← All Articles
PCOS & Endometriosis

PCOS ఉన్నవారు గర్భం దాల్చడం: అపోహలు వదిలి, సరైన దారిలో ముందుకు

PCOS ఉందని తెలియగానే తల్లి కావాలనే ఆశను వదులుకోవాల్సిన అవసరం లేదు. మీ నెలసరి, ఆరోగ్యం, వయసును బట్టి గర్భధారణ కోసం ఎలా ముందుకు వెళ్లాలో నేను వివరిస్తాను.

Medically reviewed by Dr. Munawwer Sana, MRCOG, FACOG — last reviewed 19 September 2026
By · MBBS, MRCOG (UK), FACOG, FRM, MSc · Fertility & Reproductive Medicine, Hyderabad
Published 19 September 2026 · Last updated · 5 min read
Editorial photograph illustrating pcos & endometriosis care: PCOS ఉన్నవారు గర్భం దాల్చడం: అపోహలు వదిలి, సరైన దారిలో ముందుకు

PCOS ఉన్నవారు గర్భం దాల్చడం అసాధ్యమా? స్కాన్ రిపోర్టులో ఆ పేరు కనిపించగానే చాలామందికి వచ్చే మొదటి భయం ఇదే. ఇంట్లో పిల్లల గురించి ప్రశ్నలు, బంధువుల సలహాలు, ఫోన్‌లో కనిపించే చిట్కాలు ఆ భయాన్ని మరింత పెంచవచ్చు. నేను డా. మునవ్వర్ సనా, సంతాన సాఫల్య, మెనోపాజ్ వైద్య నిపుణురాలిని. మీకు ముందుగా చెప్పాలనుకునేది ఒక్కటే: PCOS నిర్ధారణ మీ భవిష్యత్తుపై వేసిన తీర్పు కాదు.

PCOS ఉన్నవారిలో కొందరు సహజంగా గర్భం దాలుస్తారు; మరికొందరికి అండం విడుదలకు సహాయం లేదా ఇతర చికిత్సలు అవసరమవుతాయి. అందరికీ ఒకే మందు, ఒకే ఆహార నియమం, ఒకే గడువు సరిపోవు. మీ శరీరంలో ఏం జరుగుతోందో అర్థం చేసుకుని, అవసరమైన పరీక్షలతో ముందుకు వెళ్లడం ముఖ్యం. గర్భం వస్తుందని హామీ ఇవ్వలేం, కానీ స్పష్టమైన ప్రణాళికతో అనవసరమైన ఆలస్యాన్ని, ఆందోళనను తగ్గించవచ్చు.

PCOS వల్ల గర్భధారణకు ఇబ్బంది ఎక్కడ వస్తుంది?

PCOS అంటే పాలిసిస్టిక్ ఓవరీ సిండ్రోమ్. ఇది హార్మోన్ల పనితీరు, అండాశయాలు, శరీరం శక్తిని ఉపయోగించుకునే విధానంతో సంబంధం ఉన్న పరిస్థితి. పేరులో ‘సిస్టులు’ ఉన్నా, స్కాన్‌లో కనిపించే చిన్న నిర్మాణాలు చాలాసార్లు ఎదుగుతున్న అండాలు ఉండే ఫాలికల్స్. వాటిని ప్రమాదకరమైన నీటి గడ్డలుగా భావించవద్దు. స్కాన్ ఒక్కటితోనే PCOS నిర్ధారించను; నెలసరి వివరాలు, లక్షణాలు, అవసరమైన రక్తపరీక్షలను కలిపి చూస్తాను.

సాధారణంగా ఒక నెలసరి చక్రంలో అండాశయం నుంచి అండం విడుదలవుతుంది. దీనినే అండోత్సర్గం అంటాం. PCOSలో ఇది ఆలస్యంగా జరగవచ్చు లేదా కొన్ని నెలల్లో జరగకపోవచ్చు. అందుకే గర్భం కోసం ఎప్పుడు ప్రయత్నించాలో అంచనా వేయడం కష్టమవుతుంది. నెలసరి వచ్చిన ప్రతిసారీ అండం విడుదలైందని కూడా చెప్పలేం. అలాగే నెలసరి ఆలస్యమైతే అది తప్పనిసరిగా PCOS వల్లేనని అనుకోకుండా, అవకాశం ఉంటే గర్భ పరీక్ష చేయాలి.

కొందరిలో ఇన్సులిన్ నిరోధకత ఉంటుంది. అంటే రక్తంలోని చక్కెరను కణాలు ఉపయోగించుకునేందుకు సహాయపడే ఇన్సులిన్‌కు శరీరం తగినంతగా స్పందించదు. దీనివల్ల హార్మోన్ల సమతుల్యత దెబ్బతినవచ్చు. కానీ PCOS ఉన్న ప్రతి ఒక్కరికీ అధిక బరువు ఉండదు; సన్నగా ఉన్నవారికీ ఈ సమస్య రావచ్చు. అందుకే బరువును చూసి మాత్రమే ఆరోగ్యాన్ని లేదా చికిత్స అవసరాన్ని నిర్ణయించడం సరైంది కాదు.

నెలల తరబడి నెలసరి రాకపోతే, గర్భం కోసం ప్రయత్నించడం లేదన్న కారణంతో వదిలేయవద్దు. గర్భాశయం లోపలి పొర ఆరోగ్యాన్ని కాపాడటానికి వైద్య సలహా అవసరమవచ్చు. నెలసరి తెప్పించే మందు తీసుకుంటే అండోత్సర్గ సమస్య కూడా పరిష్కారమైందని భావించకండి. ఈ రెండు అవసరాలకు చికిత్స లక్ష్యాలు వేరుగా ఉండవచ్చు.

అపోహలు, నిజాలు: ఏది నమ్మాలి?

అపోహ: ‘PCOS ఉంటే పిల్లలు పుట్టరు.’ నిజం: PCOS వల్ల గర్భధారణ ఆలస్యం కావచ్చు, కానీ అది శాశ్వత వంధ్యత్వానికి మరో పేరు కాదు. అండోత్సర్గాన్ని మెరుగుపరిచే చికిత్సలు అందుబాటులో ఉన్నాయి. అయితే ఫలితాలు వయసు, అండవాహికల పరిస్థితి, భాగస్వామి వీర్య నాణ్యత వంటి అంశాలపైనా ఆధారపడతాయి. సమస్య మొత్తాన్ని మహిళపై మోపడం వైద్యపరంగానూ, మానవీయంగానూ సరికాదు.

అపోహ: ‘వెంటనే IVF చేయించుకోవాలి.’ నిజం: అందరికీ IVF మొదటి మెట్టు కాదు. పరీక్షల ఆధారంగా అండం విడుదలకు మందులు, సరైన సమయంలో దాంపత్య సంబంధం వంటి మార్గాలతో ప్రారంభించవచ్చు. కొందరికి IUI, అంటే సిద్ధం చేసిన వీర్యకణాలను గర్భాశయంలోకి ప్రవేశపెట్టే చికిత్స, ఉపయోగపడవచ్చు. అవసరాన్ని బట్టి మాత్రమే ప్రయోగశాలలో అండం, వీర్యకణాన్ని కలిపే IVF గురించి చర్చిస్తాను.

అపోహ: ‘AMH ఎక్కువగా ఉంది కాబట్టి గర్భం తప్పకుండా వస్తుంది.’ నిజం: AMH అండాశయంలోని చిన్న ఫాలికల్స్ గురించి కొంత సమాచారం ఇచ్చే రక్తపరీక్ష. PCOSలో ఇది ఎక్కువగా ఉండవచ్చు. కానీ అది అండాల నాణ్యతను కొలవదు, సహజ గర్భధారణకు హామీ ఇవ్వదు. ఒక్క రిపోర్టు సంఖ్యను చూసి ధైర్యం కోల్పోవడం లేదా చికిత్సను వాయిదా వేయడం రెండూ మంచివి కావు.

అపోహ: ‘బరువు తగ్గితే PCOS పూర్తిగా పోతుంది.’ నిజం: అధిక బరువు ఉన్న కొందరిలో బరువు నిర్వహణ అండోత్సర్గానికి, ఆరోగ్యానికి తోడ్పడుతుంది. కానీ ఇది అందరికీ ఒకేలా పనిచేయదు; PCOS మీ క్రమశిక్షణ లోపానికి నిదర్శనం కాదు. మీకు సరిపడే ఆరోగ్య లక్ష్యాలను పెట్టుకోవాలి. గర్భధారణ చికిత్స మొదలుపెట్టడానికి తప్పనిసరిగా ఒక ‘పర్ఫెక్ట్’ బరువు వచ్చేవరకు వేచి ఉండాలనే నియమం లేదు.

అపోహ: ‘బియ్యం మానేస్తే చాలు’ లేదా ‘ఈ కషాయంతో హార్మోన్లు సెట్ అవుతాయి.’ నిజం: ఒక్క ఆహారం PCOSను కలిగించదు, ఒక్క చిట్కా దాన్ని నయం చేయదు. తెలియని పొడులు, హార్మోన్ సప్లిమెంట్లు, ఆన్‌లైన్‌లో అమ్మే సంతాన మందులు స్వయంగా వాడవద్దు. పూజలు, ప్రార్థనలు మనసుకు ధైర్యం ఇస్తే కొనసాగించవచ్చు; అవి పరీక్షలకు, అవసరమైన చికిత్సకు ప్రత్యామ్నాయం కావు.

అపోహ: ‘టెన్షన్ తగ్గించుకుంటే వెంటనే గర్భం వస్తుంది.’ నిజం: మనశ్శాంతి మీ జీవన నాణ్యతకు ఎంతో ముఖ్యం, కానీ అండోత్సర్గ సమస్యను ఆ మాటతో కొట్టిపారేయలేం. గర్భం రాకపోవడానికి మీరు ఎక్కువగా ఆలోచించడమే కారణమని ఎవరూ నిందించకూడదు. అవసరమైతే కౌన్సెలింగ్ సహాయం తీసుకోవచ్చు; అది బలహీనత కాదు, చికిత్స ప్రయాణంలో మీకు అండగా ఉండే మరో మార్గం.

నా 360° విధానం: మందులతో పాటు రోజువారీ సంరక్షణ

నా 360° విధానంలో శాస్త్రీయ ఆధారాలున్న వైద్యంతో పాటు పోషకాహారం, యోగా, నిద్ర, కదలిక, మానసిక ఆరోగ్యానికి చోటుంటుంది. ఇవన్నీ మందులకు బదులు కావు; అవసరమైన వైద్యానికి తోడుగా పనిచేస్తాయి. మీ పని వేళలు, ఇంటి బాధ్యతలు, ఆహార అలవాట్లు తెలుసుకుని ప్రణాళిక రూపొందిస్తాను. ఆచరించలేని కఠిన నియమాల కంటే, రోజూ కొనసాగించగల చిన్న మార్పులే ఎక్కువ ఉపయోగకరంగా ఉంటాయి.

మన ఇంటి భోజనాన్నే సమతుల్యంగా మార్చుకోవచ్చు. అన్నంతో పాటు పప్పు, కూరగాయలు, పెరుగు; మీ అలవాటును బట్టి గుడ్డు, చేప లేదా ఇతర ప్రోటీన్ ఆహారం చేర్చుకోవచ్చు. ఇడ్లీ, దోశ తింటే వాటితో సాంబారు వంటి పోషకమైన తోడు ఉండేలా చూడండి. అన్నం పూర్తిగా మానేయడం కంటే పరిమాణం, భోజనం మొత్తం సమతుల్యత ముఖ్యం. చిరుధాన్యాలు కూడా ఎంతైనా తినొచ్చని కాదు.

తీపి పానీయాలను తగ్గించడం, ఎక్కువసేపు ఆకలితో ఉండి ఒకేసారి అతిగా తినకుండా చూసుకోవడం ఉపయోగపడవచ్చు. మీకు నచ్చే నడక, బలం పెంచే వ్యాయామం, తగిన విశ్రాంతిని రోజులో భాగం చేసుకోండి. యోగా ఒత్తిడి నిర్వహణకు, శరీర కదలికకు తోడ్పడవచ్చు; అండవాహికలను తెరుస్తుందని లేదా గర్భం వచ్చేలా చేస్తుందని ఆధారాలు లేని వాదనలను నమ్మవద్దు. చికిత్స సమయంలో వ్యాయామం గురించి వ్యక్తిగత సూచనలు తీసుకోండి.

అత్తమామలు లేదా ఇంట్లో పెద్దలు మంచి ఉద్దేశంతో చెప్పినా, ప్రతిరోజూ ‘ఏమైనా విశేషమా?’ అని అడగడం ఒత్తిడి పెంచుతుంది. మీకు అనుకూలంగా ఉంటే భాగస్వామితో కలిసి, ‘మేము డాక్టర్ సూచనలతో ముందుకు వెళ్తున్నాం; అవసరమైనప్పుడు చెబుతాం’ అని హద్దు పెట్టుకోవచ్చు. కుటుంబం నుంచి కావాల్సింది పోలికలు కాదు, సహకారం. ఆరోగ్యకరమైన భోజనం, విశ్రాంతికి అవకాశం, అపాయింట్‌మెంట్‌కు తోడు రావడం నిజంగా ఉపయోగపడే సహాయాలు.

పరీక్షలు, చికిత్స: ఎప్పుడు ముందడుగు వేయాలి?

నెలసరి చాలా అరుదుగా వస్తుంటే లేదా రావడం మానేస్తే, గర్భం కోసం ప్రయత్నిస్తూ ఏడాది వేచి ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. సాధారణంగా 35 ఏళ్లలోపు వారు ఏడాది ప్రయత్నించినా, 35 ఏళ్లు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ వయసున్నవారు ఆరు నెలలు ప్రయత్నించినా గర్భం రాకపోతే మూల్యాంకనం చేయించుకోవాలి. 40 దాటితే లేదా తెలిసిన సమస్యలుంటే ఇంకా ముందుగానే సలహా తీసుకోవడం మంచిది.

సంప్రదింపులో మీ నెలసరి తేదీలు, గత గర్భధారణలు, వాడుతున్న మందులు, ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలు తెలుసుకుంటాను. అవసరాన్ని బట్టి థైరాయిడ్, ఇతర హార్మోన్లు, చక్కెర పరీక్షలు, స్కాన్ సూచించవచ్చు. భాగస్వామికి వీర్య పరీక్ష, మీకు అండవాహికల పరీక్ష అవసరమా అనేదీ పరిశీలిస్తాను. ప్రతి ఒక్కరికీ అన్ని పరీక్షలు అవసరం లేదు. గర్భధారణకు ముందు ఫోలిక్ యాసిడ్, టీకాలు, మందుల భద్రత గురించి కూడా చర్చిస్తాను.

అండోత్సర్గ మందులను సొంతంగా వాడకండి. సరైన ఎంపిక, పర్యవేక్షణ వల్ల చికిత్సకు స్పందనను తెలుసుకోవడంతో పాటు బహుళ గర్భాల వంటి ప్రమాదాలను తగ్గించేందుకు చర్యలు తీసుకోవచ్చు. IVF అవసరమైతే, PCOSలో అండాశయాలు ఎక్కువగా స్పందించే అవకాశం ఉన్నందున భద్రతకు అనుగుణంగా ప్రణాళిక చేస్తాను. ఖర్చు పరీక్షలు, మందులు, పర్యవేక్షణ, ఎంచుకున్న చికిత్సపై ఆధారపడుతుంది; సంప్రదింపు తర్వాత మీకు వ్యక్తిగత అంచనా ఇవ్వవచ్చు.

గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన విషయాలు

PCOS ఉందంటే గర్భం రాదని కాదు; IVF తప్పనిసరి అని కూడా కాదు. నెలసరి క్రమం, అండోత్సర్గం, వయసు, ఇద్దరి ఆరోగ్యం కలిసి నిర్ణయాలను ప్రభావితం చేస్తాయి. AMH సంఖ్య ఒక్కటే సమాధానం ఇవ్వదు. ఇంటి చిట్కాల కోసం సమయం కోల్పోకుండా, మీ పరిస్థితికి సరిపోయే వైద్య ప్రణాళిక తీసుకోండి. ఆరోగ్యకరమైన అలవాట్లు సహాయకాలు; వాటిని పాటించలేకపోయిన రోజున మీపై మీరు నింద వేసుకోవద్దు.

గర్భ పరీక్ష పాజిటివ్ వచ్చిన తర్వాత కూడా తొలిదశ నుంచే వైద్య పర్యవేక్షణ అవసరం. PCOS ఉన్నవారిలో గర్భధారణ సమయంలో చక్కెర, రక్తపోటు సమస్యల ప్రమాదం పెరగవచ్చు; అందుకే తగిన పరీక్షలు ముఖ్యం. ఇది భయపడాల్సిన సందేశం కాదు, ముందస్తు జాగ్రత్తకు అవకాశం. మీకు సందేహం ఉంటే అడగండి. మీ ప్రశ్నలు చిన్నవి కావు, మీ ప్రయాణాన్ని మరొకరి ప్రయాణంతో పోల్చాల్సిన అవసరమూ లేదు.

మీ PCOS రిపోర్టులు, నెలసరి వివరాలతో నన్ను సంప్రదించవచ్చు. హైదరాబాద్, బంజారాహిల్స్‌లోని Apollo Fertilityలో సోమవారం, మంగళవారం, బుధవారం, గురువారం, శనివారం మధ్యాహ్నం 1 నుంచి సాయంత్రం 6 గంటల వరకు క్లినిక్ సంప్రదింపులు అందుబాటులో ఉన్నాయి. దూరంగా ఉన్నవారికి ఆన్‌లైన్ వీడియో సంప్రదింపు కూడా ఉంది; అవసరమైన పరీక్షలు లేదా ప్రత్యక్ష పరీక్ష గురించి అప్పుడు సూచిస్తాను. మీకు అనుకూలమైన క్లినిక్ లేదా ఆన్‌లైన్ సంప్రదింపు కోసం మీ అపాయింట్‌మెంట్ బుక్ చేసుకోవడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి

Talk to Dr. Sana

Want a personalised plan based on your reports?

Book an online consultation with Dr. Sana, or see her at Apollo Fertility, Kondapur (Mon, Tue, Wed, Thu & Sat, 1:00 PM – 6:00 PM). No referral required.

References & clinical guidelines

  1. Indian Council of Medical Research — National ART Guidelines and the ART (Regulation) Act, 2021
  2. ESHRE — European Society of Human Reproduction and Embryology, clinical practice guidelines
  3. NICE CG156 — Fertility problems: assessment and treatment
  4. Royal College of Obstetricians and Gynaecologists — patient information and guidelines
Book a Consultation
Book a consultation